De gevolgen van mangaan-winning voor vrouwen en gemeenschappen in Zuid-Afrika

Mangaan is een van de belangrijkste mineralen die nodig zijn voor de energietransitie en Zuid-Afrika heeft de grootste mangaanreserves ter wereld. De energietransitie, en de toenemende behoefte aan bepaalde mineralen en metalen zoals mangaan, mag niet leiden tot een verergering of nieuwe negatieve gevolgen voor lokale gemeenschappen, met name vrouwen en jongeren.

Voor dit onderzoek hebben ActionAid en SOMO veldonderzoek gedaan in het Kalahari-mangaanveld, waar 18 van de 22 mangaanmijnbouwbedrijven in Zuid-Afrika gevestigd zijn. We onderzochten de effecten van de mijnbouwactiviteiten op de lokale gemeenschappen en hun omgeving. Tegelijkertijd werd de toeleveringsketen in kaart gebracht om te begrijpen hoe de mangaanwinning in Zuid-Afrika Nederland en Europa bereikt. De nadruk lag daarbij op staal en koolstofarme technologieën voor windenergie, elektrische voertuigen en energieopslag.

Uit enquêtes, interviews en groepsgesprekken werd duidelijk dat de gemeenschappen in het Kalahari mangaanveld nauwelijks toegang hebben tot water, veilige en toegankelijke gezondheidszorg of goed lokaal bestuur. Ze kampen met steeds minder water, zelfs nu er grootschalige, innovatieve pijpleidingen om hen heen worden aangelegd om aan de waterbehoeften van de mijnen te voldoen. Ze leven met ziekte en chronische stress over hun eigen gezondheid en die van hun gezinnen, angstig anticiperend op de bijna dagelijkse ontploffingen en de gevolgen daarvan (waaronder schade aan woningen en het vrijkomen van gevaarlijk asbest uit).

Nederland importeert mangaan in verschillende vormen, waaronder mangaanerts, mangaanlegeringen (gebruikt voor de staalproductie) en mangaanmetaal (voor de productie van batterijen). Alleen al in 2019 importeerde Nederland 63 kiloton mangaanerts, waarvan 70% rechtstreeks uit Zuid-Afrika kwam. Nederland is de op drie na grootste importeur ter wereld van ferromangaan, dat een belangrijke legering is voor de productie van staal. Ongeveer een derde van alle Europese import van mangaan afkomstig uit Zuid-Afrika.

lees meer minder
publication cover - Mangaan. Een metaal om rekening mee te houden.
Download rapport (4.47MB)
Download
wilt u een donatie doen?