Studenten in Europa zijn niet te spreken over het inkoopbeleid van universiteiten en hogescholen. Zij eisen dat ICT duurzaam en eerlijk wordt ingekocht op de instellingen waar zij hun onderwijs genieten en ageren tegen de slechte arbeidsomstandigheden in de elektronica-industrie in lagelonenlanden. Op 10 december deden studenten uit heel Nederland op de Universiteit Utrecht samen met inspiratrice Gerry en StoereVrouwen een ‘Shake-up Call’ om het hoger onderwijs in Nederland wakker te schudden.

De Procure IT Fair campagne heeft de afgelopen maanden duizenden handtekeningen verzameld van studenten in Europa. Studenten geven hiermee een duidelijk signaal af zij geen vrede hebben met de slechte arbeidsomstandigheden in de elektronica-industrie in lagelonenlanden en dat zij eisen dat onderwijsinstellingen duidelijk stelling nemen. Prof. Paul Doop, vertegenwoordiger van de VSNU en de HBO-aad (koepelverenigingen van resp. universiteiten en hogescholen) en tevens vice-voorzitter van het College van Bestuur van de Universiteit van Amsterdam / Hogeschool van Amsterdam, heeft de handtekeningen vandaag in Utrecht in ontvangst genomen.

Eén op de vijf desktop computers wordt in Europa door een publieke instelling aangeschaft. Helaas spelen sociale overwegingen nauwelijks een rol bij de inkoop van computers en is de prijs meestal bepalend. Maar het kan ook anders. “Computers gaan nu gemiddeld drie jaar mee. Als computers om de vijf jaar worden vervangen scheelt dat een hoop geld en grondstoffen. Hiermee kan de meerwaarde van eerlijke computers worden betaald”, zegt studente Emma Daniels, actief bij Jongeren Milieu Actief (JMA).

“En dat is dringend nodig”, zegt Virginia Sandjojo van de Procure IT Fair campagne, “want de productie van elektronica wordt gekenmerkt door lage lonen, lange werkdagen en slechte arbeidsomstandigheden. Daarnaast is er ook sprake van gebrekkige afvalverwerking van afgedankte computers”

Universiteiten en hogescholen zijn grote inkopers van computers en ICT. Zij kunnen met hun inkoopmacht een ketenproces in gang zetten door bij de aanbesteding voorwaarden te formuleren die ervoor zorgen dat in het productieproces mensenrechten gerespecteerd worden en geen milieuvervuiling wordt veroorzaakt. Deze boodschap van Procure IT Fair lijkt te zijn overgekomen. “Bij duurzaam inkopen van computers wordt nu vooral gelet op milieuaspecten”, zegt Paul Doop, “Universiteiten en hogescholen zullen door deze actie nu ook naar arbeidsomstandigheden bij de computerproductie kijken”.

Prof. Jacqueline Cramer, in het vorige kabinet als minister verantwoordelijk voor duurzaam inkopen en nu Hoogleraar Duurzaam Innoveren bij de Universiteit Utrecht, betuigde haar steun aan de ‘Shake-up Call’ van de studenten. “Het hele besluitvormingsproces via bestuurders, faculteiten en inkopers richting computerproducenten is door jullie in beweging gezet. Producenten moeten ketentransparantie geven en de vraag naar eerlijke ICT beantwoorden”, aldus Jacqueline Cramer.

De volgende organisaties hebben meegedaan met het wakker schudden van de Nederlandse universiteiten en hogescholen:
- DWARS: GroenLinkse Jongeren
- Gerry – Inspiratrice
- ISO: Interstedelijk Studenten Overleg
- JMA: Jongeren Milieu Actief
- LSVb: De Landelijke Studenten Vakbond
- makeITfair
- Morgen: Studentennetwerk voor een duurzame toekomst
- StoereVrouwen
- Studentenraad van de Universiteit van Amsterdam | Duurzaamheidscommissie