Kinderarbeid, hongerlonen, onmenselijke arbeidsomstandigheden. Overheden kunnen bijdragen aan het uitbannen van dergelijke misstanden door sociale voorwaarden te gebruiken. Sociale voorwaarden dragen bij aan een meer sociaal verantwoorde productie in productieketens.

De gemeente Utrechtse Heuvelrug vindt dit belangrijk en is daarom met Rotterdam, Groningen en Eindhoven een van de voorbeeldgemeenten in een landelijke project dat zich hiermee bezighoudt. Dit houdt in dat een aantal aanbestedingen actief wordt begeleid vanuit het ministerie van Infrastructuur en Milieu, zodat er voorbeelden beschikbaar komen.

De pilot voor de Utrechtse Heuvelrug is bij de Europese aanbesteding Wmo-hulpmiddelen die op 19 september 2012 is gepubliceerd (www.tenderned.nl ). Door sociale voorwaarden in het contract te gebruiken, wil de gemeente Utrechtse Heuvelrug bijdragen aan een meer verantwoorde productie in de keten van hulpmiddelen. Van de leverancier van hulpmiddelen wordt verwacht dat deze zich inspant om risico’s te verminderen.

Agentschap NL, die zich van uit het Ministerie bezighoudt met duurzaamheid, financiert dit project. Stichting Onderzoek Multinationale Ondernemingen (SOMO) is een onafhankelijke not-for-profit onderzoeks- en netwerkorganisatie. SOMO richt zich op duurzame ontwikkeling, zowel sociaal, ecologisch als economisch. geeft advies, feedback en coaching aan inkopers en aanbestedende diensten om sociale voorwaarden effectief in te passen in concrete aanbestedingstrajecten. SOMO werkt voor dit project samen met Liesbeth Unger van Human Rights@Work, een expert op arbeidsrechten en mensenrechten bij maatschappelijk verantwoord ondernemen.

Voor de duidelijkheid, dit project richt zich specifiek op het duurzaam inkopen van producten en materialen die uit het buitenland worden ingevoerd, met name uit lage lonen landen. Het gaat om aanbestedingen boven de Europese aanbestedingsnorm van producten en materialen waarvan vermoed wordt dat er risico’s zijn op schendingen van de (internationale) sociale normen bij de productie. Bij dit project ligt de nadruk op de risico’s bij de naleving van de sociale voorwaarden. Belangrijk hierbij is hoe mogelijke risico’s in bepaalde landen in te schatten.