Op 31 juli hebben negen NGO’s en diverse experts[1], waaronder SOMO, een brief (amicus curiae) verstuurd naar het Amerikaanse Hooggerechtshof (US Supreme Court) als advies in de zaak ‘Jam v. International Finance Corporation’ (IFC). De organisaties en experts roepen in de brief op om de beslissing van lagere rechters, die de International Finance Corporation (een onderdeel van de Wereldbank) absolute immuniteit toekent, terug te draaien. De absolute immuniteit, zo wordt betoogd in de brief, is in strijd met de missie van IFC en het ondermijnt haar eigen klachtenmechanisme.

Een groep van Indiase burgers, vertegenwoordigt door EarthRights International, wil de IFC verantwoordelijk houden voor de schade die zij hebben ondervonden door de Tata Mundra Ultra Mega energiecentrale in Gurajat (India). Deze energiecentrale is mede gefinancierd door IFC en daarom zochten de Indiase slachtoffers in een eerder stadium compensatie via het onafhankelijke klachtenmechanisme van de IFC (de Compliance Advisor / Ombudsman) voor de geleden schade: aantasting van levensonderhoud, eigendom en gezondheid.

In de procedure die daarop volgde kwam de Compliance Advisor / Ombudsman tot een aantal kritische conclusies die echter door de IFC grotendeels werden afgewezen. Daarop besloten de slachtoffers om een rechtszaak aan te spannen in de VS. De IFC heeft zich sindsdien beroepen op haar absolute immuniteit en de lagere rechtbanken zijn daarin meegegaan; het komt erop neer dat IFC een grote immuniteit geniet en daarmee boven de wet verheven is.

Diverse organisaties, experts en een aantal leden van het Amerikaanse Congress hebben hun zorgen over de immuniteit van het IFC kenbaar gemaakt bij de Supreme Court. Absolute immuniteit is niet alleen inbreuk op het recht van genoegdoening, het ondermijnt of staat op gespannen voet met IFC’s doelstellingen: juridische genoegdoening en rechtvaardigheid zijn belangrijke voorwaarden van sociale en economische ontwikkeling.

Kris Genovese, senior onderzoeker bij SOMO, was betrokken bij het opstellen van de brief die aan de Supreme Cuort was gericht:

“In de publicatie ‘Glass half full? The state of accountibility in development finance’ kwamen we tot de conclusie dat financieringsinstellingen de toegankelijkheid en onafhankelijkheid van hun eigen klachtenmechanismes ondermijnen. De resultaten van een klachtenprocedure zijn daarbij sterk afhankelijk van de goede wil van de actor of actoren die schade de schade hebben veroorzaakt”.

 


[1] Center for International Environmental Law (CIEL), Accountability Counsel, Center for Constitutional Rights, the Centre for Research on Multinational Corporations (SOMO), Global Witness, Inclusive Development International (IDI), International Accountability Project (IAP), Dr. Erica Gould, and Jennifer Green