De Europese Unie heeft als doel gesteld dat in 2020 10 procent van alle energie in de transportsector uit hernieuwbare bronnen moet komen. Het grootste gedeelte hiervan zal door biobrandstoffen, gemaakt uit landbouwgewassen, gerealiseerd worden. Uit onderzoek in opdracht van de Europese Commissie (EC) blijkt dat met name biodiesel uit landbouwgewassen, zoals soja, koolzaad of palmolie, tot de uitstoot van ten minste zo veel broeikasgas kan leiden als fossiele diesel. Dit komt omdat de vraag naar gewassen voor biobrandstofproductie vaak direct concurreert met voedselproductie en leidt tot het vrijmaken van extra landbouwgrond, wat gepaard kan gaan met het kappen van bos. Dit effect, genoemd indirect land use change (ILUC), is in hoge mate bepalend voor de broeikasgasbalans van biobrandstoffen. De EC stelt in een recent voorstel dat het bijmengen van biobrandstoffen uit voedselgewassen daarom niet verder mag groeien dan 5 procent en dat subsidies in 2020 uit gefaseerd moeten zijn. Ondanks toenemende twijfels over de duurzaamheid van biobrandstoffen werd in december 2011 een motie in de Tweede Kamer aangenomen die vraagt om een versnelde ophoging van de bijmeng van biobrandstoffen bij benzine en diesel in Nederland, naar 10 procent in 2016. Nederland is een belangrijke speler in de biobrandstofindustrie, vooral vanwege de Rotterdamse haven. In deze haven staat veel biobrandstofproductiecapaciteit, waaronder de in 2011 geopende biobrandstoffabriek van het Finse Neste Oil. Met een productiecapaciteit van één miljard liter biodiesel per jaar is de Neste Oil fabriek de grootste biobrandstoffabriek van Europa. De biobrandstofsector in Nederland bestaat voor het grootste deel uit producenten die biobrandstoffen produceren uit voedselgewassen. De Neste Oil fabriek maakt bijvoorbeeld gebruik van palmolie als grondstof voor biodiesel. De biobrandstofbedrijven in de Rotterdamse haven kampen met een overcapaciteit. Veel installaties worden maar ten dele gebruikt omdat er niet voldoende tweede generatie biobrandstof voorhanden is. Een rapport uit 2011 over de Nederlandse biobrandstofsector geeft aan dat er in Nederland alleen biodiesel wordt geproduceerd (274.000 ton in 2009) en dat bio-ethanol vrijwel alleen geïmporteerd wordt (213.000 ton in 2009). De biobrandstofindustrie in Nederland heeft belang bij het zo snel mogelijk ophogen van het bijmengingspercentage van biobrandstoffen met fossiele brandstoffen. De industrie wil ervoor zorgen dat de capaciteit van de bestaande biobrandstoffabrieken zo veel mogelijk benut kan worden. Het doel van dit onderzoek is om duidelijk te krijgen hoe en via welke kanalen de Nederlandse biobrandstofindustrie opereert om het aandeel biobrandstoffen in benzine en diesel in Nederland versneld op te hogen, zonder dat er extra duurzaamheidseisen worden gesteld die niet-duurzame biobrandstoffen weren. De biobrandstofsector heeft zich in de afgelopen jaren ontwikkeld tot een volwaardige industrie die haar belangen laat behartigen door brancheorganisaties, verenigingen, netwerken en lobbyisten.

lees meer minder
wilt u een donatie doen?