Doe je officiële interviewaanvragen met het management van een bedrijf of confronteer je hen later met wat je over arbeidsomstandigheden hebt gevonden? Krijg je bedrijven misschien wel in beweging als je druk uitoefent via de internationale media? Vragen waarop Aziatische NGO’s antwoorden zochten in een training ‘CSR strategy and action research’. Samen met de regionale partners Institute for Global Justice (IGJ) en Business Watch Indonesia (BWI), gaf SOMO deze training begin oktober in de Indonesische stad Bogor.

“Het maatschappelijk middenveld in Zuidoost Azië lijkt te groeien en dat is goede ontwikkeling”, constateert senior onderzoeker Sanne van der Wal die, samen met Roos van Os, onderzoeker handel & investeringen, de workshop verzorgde. “Zo’n 30 maatschappelijke organisaties uit Indonesië, India, China en de Filippijnen waren die twee dagen van de partij. Variërend van de Indonesische Milieudefensie en vakbondsorganisaties tot een one issue NGO.”

Actieonderzoek biedt NGO’s mogelijkheden om op basis van informatie gericht bedrijven te kunnen beïnvloeden op het gebied van maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO). Om succesvolle MVO-interventies te doen, is het voor NGO’s van belang goed te bepalen welke rol zij kunnen vervullen. Fungeren zij als waakhond om nare ontwikkelingen nauw te volgen en de boodschap ervan te verspreiden? Gaan zij partnerschappen aan met bedrijven om direct beleid te kunnen beïnvloeden of mede uit te voeren? Of stappen ze in een initiatief zoals een ronde tafel waarin behalve bedrijven ook andere belanghebbenden zoals geldschieters, afnemers en andere NGO’s deelnemen?

Uithangbord

Van der Wal: “In elke rol moet je waken voor valkuilen: heb je voldoende capaciteit om als waakhond te fungeren? En wordt je, als je een partnerschap aangaat, niet aan een lijntje gehouden of als uithangbord gebruikt, terwijl een bedrijf niets verandert?”

Van der Wal en Van Os gaven ook informatie over de ontwikkelingen rond maatschappelijk verantwoord ondernemen in het internationale bedrijfsleven. “Binnen multinationale bedrijven en hun ketens heb je te maken met steeds meer uiteenlopende soorten beleid dat in diverse bedrijfslagen, bedrijfsafdelingen en ketens verschillend kan uitpakken..”

Van der Wal en Van Os kregen enthousiaste feedback. “Uit de reacties maak ik op dat we nuttige kennis hebben overgedragen aan de NGO’s, zodat die meer mogelijkheden kunnen benutten om hun doelen te verwezenlijken. Zo zien sommige organisaties nu meer kansen om klachtenprocedures of ketenanalyse als instrument in te zetten.”

Spontaan

Drie strategische partners, Civil Initiatives for Development and Peace in India (Cividep), IGJ (Indonesie) en het Filippijnse Action for Economic Reforn (AER) kwamen spontaan tot een plan om de verschillen in omstandigheden in de respectievelijke export processing zones te onderzoeken. Van der Wal: “We hebben aangegeven dat we bij een goed uitgewerkt voorstel zouden kunnen kijken of we daarvoor financiering kunnen regelen. Ik ben benieuwd naar dit eindvoorstel.”